In dit eerste hoofdstuk kijken we naar de afzetmogelijkheden van bedrijven. Klanten nemen de beslissing om een product wel of niet te kopen, en om veel of weinig geld aan een artikel uit te geven. 

In het algemeen hangt de gevraagde hoeveelheid van een goed af van:
1. de behoeften en de voorkeuren van de consumenten
2. het inkomen van de consumenten
3. de prijs van het goed zelf
4. de prijzen van andere goederen
5. het aantal vragers. 

Hoe sterk deze afhankelijkheden zijn, is buitengewoon belangrijk voor producenten. Precies weten weet wat de behoeften zijn van je (toekomstige) klanten, of hoe sterk je klanten reageren op een prijsverandering, is de droom van iedere bedrijfseigenaar en ieder directielid. Daarom hebben grote bedrijven vaak onderzoekers in dienst. Die economen schrijven dikke rapporten, vol met cijfers. Het marktaandeel van het bedrijf is van belang, en hoe het marktaandeel zich ontwikkelt. De inkomensontwikkeling is interessant, en hoe de klanten van het bedrijf daarop reageren. Als het inkomen stijgt, zullen in de kledingbranche vooral de duurdere merken en de betere winkels profiteren, terwijl de verkoopcijfers van Wibra of Zeeman eerder stijgen als de inkomens dalen. 

Het meest ingewikkelde begrip dat je in dit hoofdstuk tegenkomt, is de prijselasticiteit van de vraag (Ev). Hierbij meten economische onderzoekers hoe sterk de gevraagde hoeveelheid reageert op een verandering van de prijs van het artikel zelf. De verhouding tussen de verandering van de gevraagde hoeveelheid (het gevolg, in %) en de prijsverandering (de oorzaak, in %) kan een belangrijk gegeven zijn. Bij een elastische vraag is een prijsverhoging zeker niet in het belang van de producenten, omdat de meeste klanten dan weglopen. 

Tegenwoordig wordt ook steeds meer gelet op de gevolgen van productie en consumptie voor anderen. Overlast door stank over lawaai, milieuvervuiling en gezondheidsschade zijn vaak in het nieuws. Deze negatieve externe effecten moeten worden bestreden. Dat is in het belang van de samenleving, en uiteindelijk ook in het belang van de bedrijven die deze problemen veroorzaken.
Tips

_	Houd de begrippen omzet en afzet goed uit elkaar.
_	In dit hoofdstuk moet je nogal wat vaardigheden toepassen.   Heb je daar problemen mee, zoek dan naar extra oefenmateriaal in de lesbrief Vaardigheden:
	*	berekeningen met procenten vind je in paragraaf 2.1 en 2.2
	*	oefeningen met de vraagvergelijking staan in paragraaf 1.2.1.
_	Als je een elasticiteit moet uitrekenen, kun je het best in stappen werken:
		wat is de oorzaak?
		hoeveel procent verandert deze?
		wat is het gevolg?
		hoeveel procent verandert dat?
		Elasticiteit = gevolg:oorzaak
_	Let bij het tekenen van een vraaglijn op het benoemen van de assen. P (de prijs) staat altijd op de verticale as, terwijl Qv (de gevraagde hoeveelheid) op de horizontale as thuishoort. Bij het lezen van zo'n grafiek moet je echter wel bedenken dat de prijs de gevraagde hoeveelheid beïnvloedt.

Links bij hoofdstuk 1 

Computable News, 1-02-00 - Grafiek Marktaandeel PC-leveranciers 1999.

Computable News, 13-11-98 - Grafiek Marktaandeel PC-fabrikanten VS 1998.

Artikel over keurmerken voor consumenten

Links naar natuur en milieu

Begrippenoverzicht Kwaliteit, Arbo en Milieu

FroNet - Natuur en Milieu Educatie

Vereniging Jongeren Milieu Aktief
Praktische milieutips voor in huishouden, werk, etc..