Inhoudsopgave hoofdstuk 4
4.1 Ongelijke inkomensverdeling
4.2 De herverdeling
4.3 Transfer
4.4 Zelftest

Inkomensverdeling
Niet iedereen heeft eenzelfde inkomen, sommige mensen hebben een laag inkomen en anderen een hoog inkomen. Een inkomensverdeling laat zien welk deel (percentage) van het totale inkomen een bepaald percentage van de mensen heeft. In een grafiek getekend, levert dit een lorenzcurve op. Een lorenzcurve geeft de mate van ongelijkheid van de inkomensverdeling over personen weer. Hoe dikker de buik van de lorenzcurve hoe ongelijker (schever) de inkomensverdeling. Als de inkomensverdeling gelijker wordt spreken we van nivelleren en wordt de inkomensverdeling ongelijker dan is er sprake van denivelleren. Op grond van de lorenzcurve kun je echter geen uitspraak doen over rechtvaardig of onrechtvaardig.
Primaire en secundaire inkomensverdeling
Primiare inkomens zijn alle bij het productieproces verdiende bruto inkomens, zoals loon, pacht, huur, rente en winst. Het primaire inkomen wordt door de overheid herverdeeld. Er worden enerzijds belasting en sociale premies door de overheid ingehouden en anderzijds uitkeringen, subsidies en toeslagen betaald. Het inkomen na herverdeling noemen we het secundaire inkomen.
Secundair inkomen = primair inkomen - ingehouden belastingen en sociale premies + uitkeringen.
Het secundaire inkomen is het netto besteedbaar inkomen.

Hints:
Armoede in een rijk land: videofilm van Teleac (15 minuten)

Leerdoelen hoofdstuk 4
Leerlingen kunnen:
• gegevens over de inkomensverdeling bewerken en een Lorenzcurve tekenen.
• een Lorenzcurve interpreteren.
• het schever en minder scheef worden van de inkomensverdeling beargumenteren aan de hand van Lorenzcurven en dit rekenkundig onderbouwen.
• verklaren waarom Lorenzcurven van landen kunnen verschillen.
• de effecten van maatregelen op de inkomensverdeling analyseren en uitleggen of deze een nivellerende, denivellerende of een neutrale werking hebben.
• met behulp van de Lorenzcurve de verdeling van het primaire inkomen en het secundaire inkomen weergeven en dit zowel grafisch en rekenkundig onderbouwen.